Werken als plantenveredelaar (informatie voor scholieren en studenten)

Wil je alvast testen of je talent heb voor het veredelingswerk? spel dan het kwekerspel op de website van Wageningen UR: www.dpw.wau.nl/pv/pub/kweker/kwekerspel.html.

Plantenverdeling omvat het totaal van inspanningen die erop gericht zijn om planten te ontwikkelen waarvan de erfelijke eigenschappen beter aansluiten bij de behoeften van mens en dier. Belangrijk in deze omschrijving is dat het product waarop een plantenveredelaar uit is, erfelijk beter is. Door het verbeteren van de milieu-omstandigheden (b.v. betere bemesting) kan een bepaalde plant ook beter zijn. Erfelijke aanleg en milieu-invloeden moeten duidelijk gescheiden worden. Bij plantenveredeling worden dus de erfelijke eigenschappen van planten veranderd.

Veel afgestudeerde plantenveredelaars komen terecht in het bedrijfsleven als projectleider veredeling van één of meerdere gewasgroep(en). Samen met assistent-veredelaars (aan wie je leiding geeft), onderzoekers en analisten probeer je via allerlei experimenten in het laboratorium en op het veld meer te weten te komen over de erfelijke eigenschappen van gewassen. Dit omdat je verbeteringen wilt aanbrengen in die gewassen. Het voorbereiden en uitwerken van het onderzoek vindt plaats op kantoor. Daarnaast biedt de functie van plantenveredelaar veel afwisseling door het wereldwijde blikveld dat je als veredelaar moet hebben. De plantenveredelaar struint de hele wereld af op zoek naar nieuwe genetische bronnen en om nieuwe rassen onder andere (klimatologische) omstandigheden te beproeven. Hij/zij komt in aanraking met veel verschillende mensen in diverse functies (tuinders, handelaren, verkopers, productmanagers, onderzoekers, technologen etc.). Deze diverse werkzaamheden zorgen ervoor dat de functie een zeer afwisselend karakter heeft.

Het onderzoekswerk
Om de erfelijke aanleg te beïnvloeden manipuleert en analyseert een plantenveredelaar plantaardig materiaal. Hij/zij probeert 'betere' rassen te ontwikkelen door verschillend materiaal (verschillende genetische herkomsten) met elkaar te combineren (=kruisen). Aanvullende selectie, het uitkiezen van de meest geschikte planten is een volgende stap. Doelen die plantenveredelaars nastreven, zijn in de loop van de tijd veranderd. Tegenwoordig wordt duidelijk meer tegemoet gekomen aan de wensen van de consument en ligt de nadruk op het verbeteren van de kwaliteit, resistentie tegen ziekten en ecologische geschiktheid van de gewassen, waar vroeger meer nadruk lag op het verhogen van de opbrengst.

Innovatief onderzoek
In de landbouw vinden momenteel twee belangrijke nieuwe ontwikkelingen plaats: de ontwikkeling van biologische landbouw en de toepassing van nieuwe technieken als genetische modificatie en DNA-merker-technieken. Voor de biologische landbouw is het noodzakelijk om geschikt plantmateriaal te ontwikkelen. De methoden om plantmateriaal voor de biologische landbouw te ontwikkelen wijken af van de gangbare veredelingsmethodieken en vragen daarom veel inspanning van de veredelingsbedrijven. De veredelingstechnieken die een veredelaar gebruikt, zijn de laatste 15 jaar aanzienlijk uitgebreid. Door gebruik te maken van moderne DNA-merker-technieken is het veredelingsproces sneller geworden. Daarnaast zijn de mogelijkheden voor het veranderen van genetische eigenschappen in principe verveelvoudigd door gebruik te maken van genetisch gemodificeerde planten in het veredelingsproces. Echter in de praktijk wordt dit nog maar in een beperkt aantal gewassen toegepast. Deze nieuwe ontwikkelingen hebben ervoor gezorgd dat de functie van plantenveredelaar een uitdagende functie is in een innovatief vakgebied, waarin voortdurend gezocht wordt naar het tegemoetkomen van de wensen van de consument.

Loopbaanperspectief
Na de opleiding plant- en gewaswetenschappen gaat er een wereld van mogelijkheden voor je open. Deze mogelijkheden zijn nationaal maar veelal ook internationaal. Om kennis en ervaring op te doen in het internationale vakgebied en in de wereldwijde diversiteit binnen de gewassen hoort reizen naar het buitenland bij dit vak. Hoe je carrière verder verloopt, bepaal je in belangrijke mate zelf. Het invullen van de verschillende functies kan binnen één organisatie plaatsvinden, maar de functies kunnen natuurlijk ook bij verschillende organisaties in binnen- en buitenland vervuld worden. Hieronder staan twee loopbaanvoorbeelden:

  • Aankomend hoofd veredelaar => senior veredelaar => manager R&D (verticaal in de organisatie)
  • Aankomend hoofd veredelaar => senior veredelaar => productmanager (marketing) of salesmanager (horizontaal in de organisatie)

Dit zijn slechts twee mogelijke loopbanen die jij bij veredelingsbedrijven kunt doorlopen.

De banenmarkt
Het banenperspectief is momenteel zeer positief. Veredelingsbedrijven hebben vaak vacatures openstaan voor de functie plantenveredelaar. Jonge academici worden op zo'n bedrijf vaak junior-veredelaar. Zij leren in die functie het veredelingsvak in de praktijk als aanvulling op hun opleiding. Vaak zie je dat veredelaars ook in verwante functies terechtkomen (zoals in de zaadproductie, zaadtechnologie, productmanagement en biotechnologie).

Hoe word je plantenveredelaar
Vind je het leuk om als het ware in een gewas te duiken en alles te weten over de genetische eigenschappen van dat gewas over de hele wereld, dan zal de functie van plantenveredelaar jou zeker goed bevallen. Om plantenveredelaar te worden kun je de opleiding plantwetenschappen volgen aan de Wageningen Universiteit.

Als je meer wilt weten over deze opleiding, kijk dan op de website van Plantenwetenschappen of neem contact op met de Universiteit via telefoon: 0317-484848.
De studievereniging van plantenwetenschappers heet Semper Florens en meer informatie over de activiteiten van de vereniging kun je lezen op: www.semper-florens.nl