2024-2025
De toegang tot genetische bronnen is door de complexiteit en het internationale karakter ervan een langlopend dossier. In de afgelopen jaren is - naast de toegang tot fysieke bronnen - ook Digital Sequence Information (DSI) aan dit dossier toegevoegd. Uiteindelijk draait het om de eerlijke en billijke verdeling van de voordelen uit het gebruik van genetische hulpbronnen
Op de laatste Conference of Parties 16 (COP16) van de Convention on Biological Diversity (CBD) is besloten om voor die eerlijke en billijke verdeling een nieuw multilateraal mechanisme (MLM) in het leven te roepen. Bedrijven die gebruikmaken van publiek beschikbaar gemaakte DSI en die de betalingsdrempels overschrijden, moeten bijdragen aan het Cali Fonds*. Publieke databanken en publieke en academische onderzoeksinstellingen hoeven niet bij te dragen. Maar ondanks dat de beslissing over het MLM eind 2024 is genomen, is dit nog niet in praktijk gebracht. Ook is het nog onduidelijk hoe DSI behandeld zal worden in het Multilaterale Systeem (MLS) van de Treaty (International Treaty on Plant Genetic Resources for Food and Agriculture).
In november 2025 zal hierover tijdens de Governing Body 11 (GB11)worden besloten. Ook wordt er dan gesproken over mogelijke uitbreiding van de soortenlijst (annex I) en over welke betalingsmechanismen gebruikt zullen worden. Plantum zal samen met stakeholders, zoals het ministerie van LVVN, een beleidsdocument opstellen om de Nederlandse positie te omschrijven. Het uitgangspunt is een werkbaar systeem voor alle leden met vooraf duidelijke garanties. Ook via andere wegen in samenwerking met Euroseeds en de International Seed Federation (ISF) zullen we hierop inzetten.
In deze context speelt ook de discussie over Farmers’ Rights. Voor Plantum is het doel om het kwekersrecht volledig in stand te houden en ook bij andere aspecten van Farmers’ Rights werkbaarheid en ‘legal certainty’ voorop te stellen. Plantum zal weer heel zichtbaar zijn in deze essentiële discussies. De leidende rol, die Plantum 20 jaar heeft gespeeld, ligt nu echter bij de ISF.
* Op 25 februari 2025 is in Rome het Cali-fonds (‘Cali Fund’) gelanceerd voor de ontvangst en verdeling van bijdragen van commerciële gebruikers van digitale sequentie informatie (DSI) van genetische bronnen.
2025-2026
2026 zal starten met de uitkomsten van de GB11 over de Treaty. Naast toegang tot genetische bronnen is het voor onze leden belangrijk dat de uitvoering eenvoudig genoeg is en het niet een onmogelijke administratieve en juridische last wordt. Daarom blijven we actief betrokken bij de werkgroepen en onderhandelingen zodat de praktische gevolgen worden meegenomen in een reviewproces en mogelijk zorgen tot aanpassingen.
Voor een effectieve vertegenwoordiging van de sector in internationale gremia zoals ISF, Euroseeds en ICC is actieve en inhoudelijk sterke inbreng essentieel. Om de belangen van de sector goed en tijdig te kunnen waarborgen, is het belangrijk om proactief bij te blijven dragen aan discussies over genetische hulpbronnen en digitale sequentie-informatie.
Waar nodig versterken we de samenwerking met de World Intellectual Property Organization (WIPO), aangezien discussies over genetische hulpbronnen, traditionele kennis en folklore kunnen leiden tot een nieuwe en complexe regelgeving.
Een ander aandachtspunt op het gebied van biodiversiteit is de uitbreiding van het Centrum voor Genetische Bronnen Nederland (CGN). Het centrum zit aan de grens van de faciliteiten en er loopt een proces om de capaciteit aanzienlijk te vergroten. De veredelingssector is hier nauw bij betrokken.
